Het fotograferen van de zon(sverduistering) is niet zonder risico voor je camera.
Als een camerasensor meer licht ontvangt dan hij kan registreren, dan raken de pixels "verzadigd". Het resultaat is een witte plek zonder detail. Dat is op zich niet schadelijk.
Het probleem is niet de hoeveelheid geregistreerd licht per pixel, maar de energie die optisch geconcentreerd wordt door de lens. Je camera kan thermisch of beschadigd raken wanneer een krachtige lens langdurig op de zon gericht staat.
Vergelijk het met de zon die door een vergrootglas (loep) valt.
Een lens dat het licht bundelt werkt min of meer zoals een vergrootglas. De lens kan voldoende energie concentreren om: de sensor sterk op te warmen, kleurenfilters boven de pixels aan te tasten, onderdelen van de sluiter of het mechanisme te verhitten.
Dit is de reden waarom een zonnefilter sterk aangeraden wordt. Een zonnefilter is een ND of grijsfilter, maar dan één die 16 stops verduistert. (Stel dat je voor een correcte belichting zou fotograferen op 1/6000, dan zou je met een zonnefilter 11 seconden moeten belichten.)
Kan je de eclips fotograferen zonder zonnefilter?
Niet zonder risico maar dit zijn alvast enkele tips:
Gebruik geen (extreme) telelens. Het ‘vergrootglas-effect’ wordt versterkt door een telelens. Bij een standaard- of groothoeklens verkleint het effect van optische concentratie van het licht. (Dat is meteen ook de reden waarom het fotograferen van de eclips met een smartphone minder risico inhoud voor je toestel.)
Richt je camera zo kort mogelijk op de zon. Hoe langer het zonlicht door je lens valt, hoe groter het ’vergrootglaseffect’. Let op: dit heeft niet enkel met sluitertijd te maken. Ook al is de sluiter dicht (en maak je dus geen foto) van zodra je je lens op de zon richt, wordt het licht geconcentreerd op het binnenwerk van je camera. (Dit zo bij reflex-camera’s, zeker bij live-view, dus ook bij systeemcamera’s.)
Als je een (gewone) ND filter hebt: zeker gebruiken.
Kort iets over de instellingen.
Werk in manuele belichtingsmodus. (Half)automatische belichting weet geen raad met de zon. De lichtmeter van je camera meet de zon niet als een vlak. Vertrouw dus niet op de je lichtmeter maar wel op het histogram. Op het histogram lees je dat de (gedeeltelijke) zonne-schijf helder is èn de hooglichten nét niet clippen.
Wellicht kom je dan bij deze instellingen: de laagst mogelijke ISO, de kortst mogelijke sluitertijd en een klein diafragma.
(Stel dat het woensdagavond rond 20u12 bewolk is, dan zorgt die bewolking voor een filter)

Als je ’t mij vraagt. Beperk het risico met bovenstaande tips en focus je woensdag op een mooi beeld.

Stel dat sommige zaken hierboven als Latijn klinken? Eind deze maand kan je 'het licht (opnieuw) zien’ tijdens de basisworkshop. Tijdens de fotoavond aan de Noordzee (28 augustus) zetten we alles nog een op een rijtje.